Çocuklarda Tuvalet Eğitimi

Çocuklarda Tuvalet Eğitimi

Tuvalet Eğitimine Hazır mısınız?

2 yaşındaydı. Geceleri ağlayarak uyanıyor, annesinin yanında yatmak istiyor, gündüzleri de huysuzluğu devam ediyordu. Anne tam bir aydır tuvalet eğitimi vermeye çalışıyordu. Ama o sürekli altını ıslatıyor, tuvalete gitmeyi reddediyordu. Anne tekrar bezini bağlama kararı almıştı. Zihinsel ve bedensel olgunluğa sahip bir çocuk ne yazık ki yanlış metotlarla tuvalet eğitimini alamamıştı. Annemiz çok titiz ve sabırsızdı. Çocuğunu etrafı kirletecek korkusuyla her 15 dakikada bir, günde, hesaplıyorum, yaklaşık 20-25 kez tuvalete götürüyor, kirlettiğinde de ona bağırıp vuruyordu. Bu süreç anne ve çocuk için bir kâbus haline gelmişti. Çocuğun korkuları artmış annesine de öfke duymaya başlamıştı. Annenin deyimi ile de sanki onun inadına altını ıslatıyor, öğle uykusunu da, tuvalete gitmeyi de reddediyordu. İşte annemize önerilerimiz:

Çocuğunuza doğru ve kalıcı tuvalet eğitimi /alışkanlığı nasıl kazandırabilirsiniz?

Öncelikle;

Siz hazır mısınız? Bu dönem zor ve sabır isteyen bir dönemdir. Çocuk ilk temel eğitimini almaktadır. Beden ve zihin etkileşim içinde kontrol sağlama mekanizması geliştirmektedir. Buda çok da kolay olmayacaktır. Anne kararlı, zamanı yeterli ve enerjik olmalıdır. Yapamayacağım diye tekrar bezi bağlamak doğru değildir. Geri dönüş olmamalıdır. Bu yüzden de kendisinin de ruhsal açıdan rahat olduğu bir dönemde bu alışkanlık kazandırılmaya çalışılmalıdır.

Çocuğunuz hazır mı? Her çocuğun tuvalet eğitimine başlama hazırlık olgunluğu değişebilir. Ama normal gelişim seyrinde ki bir çocuğun 1,5 – 2,5 yaş arasında tuvalet eğitimini alması gerekir. Daha önce ya da daha sonra verilen eğitim ileriki dönemlerde çocuklarda uyum ve davranış bozukluklarına yol açabileceği gibi eğitimi almasını da zorlaştırır. Çocuğunuz 2 saat kuru kalabiliyor, altı kirlendiğinde rahatsız oluyor ve öncesinde de bunun sözel ve bedensel işaretlerini (yüz, mimik, duruş) verebiliyor ve ara, ara öğle uykularından da kuru kalkmaya başladı ise tuvalet eğitimine hazır demektir.

Ortamınız hazır mı? Yeni bir kardeş, kreşe başlama, taşınma, boşanma zamanlarında çocuk kendini güvensiz hisseder. Bu zamanlarda eğitim ertelenmelidir. Aynı zamanda çocuğu aniden anneden ayırıp başka bir kişinin (anane, babaanne veya bakıcının) eğitimi vermesi ruhsal açıdan çocuğu olumsuz etkiler.

Siz, çocuğunuz ve ortamınız hazır ise tuvalet eğitimine başlayabilirsiniz. Yalnız bu basamakları takip edin atlamadan!

Klozet üzerine oturtulabilen merdivenli bir çocuk klozeti alın. Bu klozetle 1 hafta evin içerisinde oynamasına izin verin.

Çocuğunuzla konuşun. Ona artık büyüdüğünü bezini çıkartacağınızı, sizin gibi, abisi, ablası gibi tuvaleti kullanacağını anlatın. Ailenin diğer fertlerinden de destek alın.(Anane, babaanne, dede de onu teşvik etsinler).

Daha önce oynadığı merdivenli klozeti tuvalette nasıl kullanacağını anlatın.

Birlikte alışverişe çıkın. Ona güzel renkli çamaşırlar alın. Onun seçmesine izin verin.

Gece gündüz bezi tek aşamada çıkartın, asla gece bezlemeyin. Gece bezlemek çocuğa gece altını ıslatabilirsin şeklinde mesaj verir. Böyle bir yaklaşımla da gündüz de tuvalet alışkanlığını kazanması zorlaşır.

Onunla birlikte tuvalete gidin. Yanında bekleyin. Süreci tekrar anlatın.

Çocuğunuzu 1,5-2 saatte bir tuvalete götürün. Özellikle beslenmeden sonra. Yaptığında onu ödüllendirin (Aferin sana! Veya bir şeker)

Gündüz tuvalette 5 dakikadan fazla durmayın. Yapmadığında gülümseyerek “daha gelmemiş“ diyerek onunla birlikte tuvaletten çıkın.

Nerede durmanızı istiyorsa önce orada durun(tuvaletin içinde, kapısında, dışında) ve onu takip edin, asla zorlamayın, cezalandırmayın, sabırlı ve şefkatli olun. Sezgileri güçlü anneler çocuğunu dikkatlice gözlemleyerek altını ıslatmasını engelleyebilirler.

Gece yattıktan 1 saat sonra muhakkak kaldırın. Korkmayın tekrar uykuya dalacaktır. Dalma esnasında onun yatağında isterse elini tutarak bekleyin.

Kendini rahat hissettiğinde sizi bırakacaktır, tuvalette yalnız kalabilecektir. Bir süre sonrada kendi kendine gidecek kapıyı da kapatacaktır.

Unutmayın zamana ihtiyacınız var. En fazla 6-8 ay içerisinde çocuğunuz tuvalet eğitimini öğrenip, kalıcı alışkanlığı kazanacaktır.

5 yaşına gelindiğinde ise bu alışkanlığın kazanılamaması durumunda muhakkak klinik destek alın.

Uzm. Psk. Fazilet SEYIDOĞLU
Psikoloji
alıntıdır